Het kan je zo raken, die woorden: “ik vind je stom!” of “ik haat je!” Vooral als ze komen van het kind waar je zoveel van houdt. Opeens lijkt het alsof je kind je grootste vijand is. Die steek in je hart is heel normaal. Maar weet je? Je bent niet de enige ouder die dit meemaakt. Het is zelfs een heel gewoon onderdeel van opgroeien en opvoeden.

Waarom zegt mijn kind dit eigenlijk?

Kinderen zeggen dit soort dingen niet zomaar. Vaak zit er iets anders achter. Ze kunnen bijvoorbeeld:

• Hele grote emoties voelen waar ze nog geen woorden voor hebben. Boosheid, frustratie of verdriet kan dan eruit komen als “stom!”
• Grenzen uitproberen. Hoe ver kunnen ze gaan? Wat gebeurt er als ik dit zeg?
• Aandacht vragen. Negatieve aandacht is soms ook aandacht.
• Moe of overprikkeld zijn. Dan vliegen de woorden er soms uit zonder erbij na te denken.
• Zich onbegrepen voelen. Misschien wil je kind iets duidelijk maken, maar lukt dat niet goed.

Dit gedrag hoort vaak bij verschillende leeftijdsfasen, van peuters die leren praten tot pubers die hun eigen identiteit zoeken.

Wat kun je doen als je kind je ‘stom’ vindt?

Het is moeilijk om rustig te blijven als je kind je zo aanspreekt. Toch is dat vaak het beste wat je kunt doen.

• Blijf kalm: Haal diep adem. Probeer het niet persoonlijk te nemen, ook al voelt het zo.
• Luister goed: Wat wil je kind écht zeggen? Zeg bijvoorbeeld: “Ik zie dat je boos bent. Wil je me vertellen waarom?”
• Erken de emotie: Benoem wat je ziet. “Ik snap dat je je gefrustreerd voelt” of “Je bent echt heel boos, hè?”
• Stel duidelijke grenzen: Maak duidelijk dat boos zijn mag, maar kwetsende woorden zeggen niet. “Je mag boos zijn op mij, maar je mag me geen ‘stom’ noemen. Dat doet me pijn.”
• Bied een alternatief: Help je kind om de emotie op een andere manier te uiten. “Als je boos bent, kun je ook stampen op de grond of in een kussen schreeuwen.”
• Maak contact: Als de storm is gaan liggen, zoek dan contact. Een knuffel, samen iets leuks doen. Laat merken dat je er onvoorwaardelijk bent.

Onthoud dat achter ‘stom’ vaak een kind schuilt dat hulp nodig heeft om met grote gevoelens om te gaan.

Wanneer zoek je professionele hulp?

Meestal gaan deze periodes vanzelf weer over. Het is een onderdeel van de ontwikkeling. Maar soms blijft de situatie lastig, of wordt het erger.

Je kunt denken aan hulp inschakelen als:

• Je kind heel vaak kwetsende dingen zegt en het lijkt erger te worden.
• Je zelf uitgeput raakt of niet meer weet wat je moet doen.
• Het gedrag van je kind invloed heeft op het hele gezin.
• Je kind niet lekker in z’n vel zit en dat aan meer dingen te merken is.
• Je het gevoel hebt dat je de connectie met je kind kwijtraakt.

Praten met iemand die ervaring heeft, zoals een pedagoog, kinderpsycholoog of een huisarts, kan dan heel veel rust en nieuwe inzichten geven. Zij kunnen samen met jullie kijken wat er aan de hand is en hoe je de situatie weer positief kunt maken.

Een ‘stomme’ fase hoort erbij

Dat je kind je soms ‘stom’ vindt, is een pittige fase, maar vaak een signaal dat ze groeien en leren. Met liefde, geduld en duidelijke grenzen kom je vaak een heel eind. En weet je? Het is absoluut geen teken van falen als je merkt dat je wel wat extra hulp kunt gebruiken. Zorgscout staat voor je klaar om je daarin de weg te wijzen. Je bent een goede ouder, juist omdat je je afvraagt hoe je dit het beste aanpakt.